Hırvatistan, yapay zekânın geliştirilmesi ve uygulanması için 2032 yılına kadar 932,1 milyon avro yatırım yapmayı planlıyor. İlk uygulama planı kapsamında 2028’e kadar 382,1 milyon avro kaynak ayrılacak. Adalet, Kamu Yönetimi ve Dijital Dönüşüm Bakanı Damir Habijan, 16 Ekim 2026’da Yapay Zekâ Ulusal Gelişim Planı’nı ve 2028’e kadar uygulanacak eylem planını tanıttı. Planın amacı, teknolojik kapasiteyi ve ekonomik rekabet gücünü artırmak, kamu hizmetlerini geliştirmek, yerli inovasyonu desteklemek ve yapay zekânın insan odaklı, güvenli ve sorumlu kullanımını sağlamak. Planın hazırlanmasına 55 kurumdan 133 uzman katıldı ve 80’den fazla toplantı gerçekleştirildi.
Toplam 33 tedbir içeren plan dört önceliğe dayanıyor: insan kaynağı ve yetkinliklerin geliştirilmesi, altyapı ve verilere erişimin iyileştirilmesi, yapay zekânın etik ve hukuka uygun kullanımının güvence altına alınması ile araştırma, inovasyon ve ekonomik uygulamaların desteklenmesi. İlk eylem planında 7.000 vatandaşın yapay zekâ okuryazarlığı konusunda, 10.000 öğretmenin teknolojiyle ilgili yetkinlikler alanında ve 5.000 kamu çalışanının yapay zekâ uygulamalarında eğitilmesi öngörülüyor. Bilgi işlem ve veri altyapısının geliştirilmesi için 139 milyon avro ayrılacak. Hırvatça için büyük bir dil modeli geliştirilmesi de planlanıyor. Ayrıca araştırma sonuçlarının ve girişimcilik fikirlerinin somut ürün ve hizmetlere dönüştürülmesi desteklenecek.
Yapay zekânın kamu hizmetlerinde kullanılması kapsamında e-Građani dijital kamu hizmetleri sistemine bir asistan eklenmesi ve yargı mensuplarının çalışmalarını destekleyecek çözümler geliştirilmesi öngörülüyor. Bununla birlikte yapay zekânın insanın karar verme rolünün yerini almaması; kişisel verilerin korunması, güvenlik, hesap verebilirlik ve vatandaşların haklarına saygı ilkelerine dayanması gerektiği vurgulanıyor. Ulusal plan ve eylem planı için kamu istişaresi 30 gün sürecek; vatandaşlar, kurumlar ve işletmeler öneri ve görüşlerini sunabilecek.
Basın toplantısında ayrıca, mahkeme ve savcılık danışmanlarının performansını değerlendirmeye yönelik yeni metodoloji tanıtıldı. 2027’den itibaren 2026 yılı çalışmalarının değerlendirilmesinde uygulanacak sistem; işlerin etkinliği, yapılan işlerin kalitesi, çalışma düzeni ve danışmanlık deneyimi olmak üzere dört ölçüte dayanacak ve toplam 100 puan üzerinden değerlendirilecek. Değerlendirmeyi, danışmanın çalışmalarını takip eden yargı mensubunun veya mentorunun önerisi üzerine ilgili yargı kurumunun başkanı yapacak. Sonuçlar “mükemmel”, “çok başarılı”, “başarılı”, “yeterli” ve “yetersiz” olmak üzere beş kategoride sınıflandırılacak.
Toplantıda ayrıca hâkimler, savcılar ve savcı yardımcılarının aktif nöbet ücretlerine ilişkin yönetmelik değişikliği de ele alındı. Değişiklik, Avrupa Birliği Adalet Divanının C-373/24 Ramavić kararına dayanıyor. Karar doğrultusunda savcılık mensupları, 2003/88/EC sayılı Direktif kapsamında işçi kabul ediliyor ve aktif nöbet fazla mesai sayılıyor. Yeni düzenlemeyle aktif nöbet ücretlerinin fazla mesai, gece çalışması, cumartesi, pazar, resmî tatil ve diğer çalışılmayan günlerdeki çalışmalara ilişkin ücret artışlarını düzenleyen devlet çalışanları toplu iş sözleşmesiyle uyumlu hâle getirilmesi amaçlanıyor.