{"id":5921,"date":"2026-03-11T03:03:49","date_gmt":"2026-03-11T03:03:49","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sutyo.com\/sut-tuketimi-hakkinda-ortaya-atilan-iddialara-bilimsel-bir-degerlendirme\/"},"modified":"2026-03-11T03:03:49","modified_gmt":"2026-03-11T03:03:49","slug":"sut-tuketimi-hakkinda-ortaya-atilan-iddialara-bilimsel-bir-degerlendirme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/sut-tuketimi-hakkinda-ortaya-atilan-iddialara-bilimsel-bir-degerlendirme\/","title":{"rendered":"S\u00fct T\u00fcketimi Hakk\u0131nda Ortaya At\u0131lan \u0130ddialara Bilimsel Bir De\u011ferlendirme"},"content":{"rendered":"<div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Son d\u00f6nemde geleneksel ve sosyal medya platformlar\u0131nda s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri t\u00fcketimi hakk\u0131nda baz\u0131 iddialar g\u00fcndeme getirilmektedir. Bu iddialar \u00e7o\u011funlukla kemik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, hayvansal protein t\u00fcketimi, s\u00fctte bulunan laktozdan t\u00fcreyen galaktoz ve IGF-1 hormonuna odaklanmaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Beslenme biliminde \u00f6nemli olan, tekil g\u00f6r\u00fc\u015fler veya yorumlar de\u011fil; insan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na dayanan bilimsel kan\u0131tlar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr. A\u015fa\u011f\u0131da kamuoyunda s\u0131k\u00e7a dile getirilen baz\u0131 iddialar ve bu iddialar\u0131n bilimsel literat\u00fcr \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda de\u011ferlendirmesi yer almaktad\u0131r.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>\u0130ddia: \u201c40 ya\u015f\u0131ndan sonra s\u00fct t\u00fcketimi kemik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na zarar verir\u201d<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bilimsel literat\u00fcrde bu iddiay\u0131 destekleyen g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131tlar bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Randomize kontroll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n meta-analizleri (bu alandaki en \u00f6nemli sonu\u00e7lar\u0131 \u00fcreten ara\u015ft\u0131rma modeli), s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerinin kemik mineral yo\u011funlu\u011fu \u00fczerinde olumsuz bir etkisi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda ise \u00f6zellikle kal\u00e7a ve omurga kemik yo\u011funlu\u011funda m\u00fctevaz\u0131 d\u00fczeyde art\u0131\u015flar bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">S\u00fct \u00fcr\u00fcnleri; kalsiyum, protein, fosfor ve bir\u00e7ok mikro besin \u00f6\u011fesi i\u00e7ermesi nedeniyle kemik metabolizmas\u0131nda rol oynayan besin kaynaklar\u0131 aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. \u00d6zellikle <strong>ileri ya\u015flarda kemik kayb\u0131 ve k\u0131r\u0131k riski artt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, dengeli beslenme i\u00e7erisinde bu t\u00fcr besinlerin \u00f6nemli bir yeri <\/strong>bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>\u0130ddia: \u201cHayvansal protein t\u00fcketimi kemiklere ve sa\u011fl\u0131\u011fa zarar verir\u201d<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ya\u015flanma s\u00fcrecinde en \u00f6nemli sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131ndan biri kas kayb\u0131 (sarkopeni) ve buna ba\u011fl\u0131 fiziksel g\u00fc\u00e7 kayb\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar \u015funu g\u00f6stermektedir:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Yeterli protein t\u00fcketimi kas k\u00fctlesinin korunmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur.<\/li>\n<li>Daha y\u00fcksek protein al\u0131m\u0131, baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalarda ya\u015fl\u0131 bireylerde daha d\u00fc\u015f\u00fck \u00f6l\u00fcm riskiyle ili\u015fkilendirilmi\u015ftir.<\/li>\n<li>\u00d6zellikle toplam ve hayvansal protein al\u0131m\u0131n\u0131n daha y\u00fcksek olmas\u0131, ya\u015fl\u0131 yeti\u015fkinlerde el kavrama g\u00fcc\u00fc kayb\u0131 riskinin daha d\u00fc\u015f\u00fck olmas\u0131yla ili\u015fkilidir.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dolay\u0131s\u0131yla bilimsel literat\u00fcrde, hayvansal protein t\u00fcketiminin kategorik olarak zararl\u0131 oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kan\u0131t bulunmamaktad\u0131r. Aksine, <strong>yetersiz protein al\u0131m\u0131 ya\u015fl\u0131l\u0131kta \u00f6nemli sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilmektedir<\/strong>.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>\u0130ddia: \u201cS\u00fctte bulunan galaktoz ya\u015flanmay\u0131 h\u0131zland\u0131r\u0131r\u201d<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu iddia \u00e7o\u011funlukla laboratuvar hayvanlar\u0131nda kullan\u0131lan bir deneysel modelden yola \u00e7\u0131karak dile getirilmektedir. Baz\u0131 deneysel \u00e7al\u0131\u015fmalarda, fare ve s\u0131\u00e7anlara y\u00fcksek dozda saf D-galaktoz verilerek yapay bir ya\u015flanma modeli olu\u015fturulabilmektedir. Ancak <strong>bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n ko\u015fullar\u0131, insan beslenmesini temsil etmemektedir<\/strong>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ger\u00e7ek hayatta:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Galaktoz s\u00fctten laktozun bir par\u00e7as\u0131 olarak al\u0131n\u0131r.<\/li>\n<li>Tek ba\u015f\u0131na de\u011fil; protein, ya\u011f, mineraller ve di\u011fer besin \u00f6\u011feleriyle birlikte t\u00fcketilir.<\/li>\n<li>Laboratuvar \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndaki dozlar, g\u00fcnl\u00fck beslenmede al\u0131nan miktarlarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lamaz.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bug\u00fcne kadar insanlarda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar, normal s\u00fct t\u00fcketimiyle al\u0131nan galaktozun ya\u015flanmay\u0131 h\u0131zland\u0131rd\u0131\u011f\u0131na veya mortaliteyi art\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dair g\u00fc\u00e7l\u00fc ve tutarl\u0131 kan\u0131tlar ortaya koymam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>\u0130ddia: \u201cS\u00fct IGF-1 hormonunu art\u0131rarak sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan risk olu\u015fturur\u201d<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\">Baz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar s\u00fct ve s\u00fct proteini t\u00fcketiminin dola\u015f\u0131mdaki IGF-1 seviyelerinde art\u0131\u015fla ili\u015fkili olabilece\u011fini g\u00f6stermektedir. Ancak bu durum tek ba\u015f\u0131na olumsuz bir sa\u011fl\u0131k etkisi olarak yorumlanamaz.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">IGF-1 v\u00fccutta bir\u00e7ok fizyolojik s\u00fcre\u00e7te rol oynayan bir hormondur. \u00d6zellikle:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>Kemik b\u00fcy\u00fcmesi ve kemik k\u00fctlesinin korunmas\u0131<\/li>\n<li>Kas protein sentezi<\/li>\n<li>Doku onar\u0131m\u0131<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\">gibi s\u00fcre\u00e7lerde \u00f6nemli g\u00f6revler \u00fcstlenmektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar <strong>ayr\u0131ca d\u00fc\u015f\u00fck IGF-1 seviyelerinin \u00f6zellikle ileri ya\u015flarda artm\u0131\u015f k\u0131r\u0131k riskiyle ili\u015fkili olabilece\u011fini<\/strong> g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Dolay\u0131s\u0131yla IGF-1 d\u00fczeylerindeki de\u011fi\u015fimlerin tek y\u00f6nl\u00fc ve ba\u011flamdan kopuk \u015fekilde yorumlanmas\u0131, bilimsel literat\u00fcr\u00fcn b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc yans\u0131tmaz.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>Genel De\u011ferlendirme<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Beslenme bilimi, tek bir \u00e7al\u0131\u015fmaya veya tek bir g\u00f6r\u00fc\u015fe dayanarak kesin sonu\u00e7lara var\u0131labilecek bir alan de\u011fildir<\/strong>. Bu nedenle bilimsel de\u011ferlendirmelerde insan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n tamam\u0131 ve mevcut literat\u00fcr\u00fcn b\u00fct\u00fcn\u00fc birlikte ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Mevcut bilimsel veriler incelendi\u011finde:<\/p>\n<ul style=\"text-align: justify;\">\n<li>S\u00fct t\u00fcketiminin kemik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde sistematik olarak olumsuz bir etkisi oldu\u011funa dair g\u00fc\u00e7l\u00fc kan\u0131t bulunmamaktad\u0131r.<\/li>\n<li>Normal s\u00fct t\u00fcketimiyle al\u0131nan galaktozun ya\u015flanmay\u0131 h\u0131zland\u0131rd\u0131\u011f\u0131na dair g\u00fc\u00e7l\u00fc insan verileri bulunmamaktad\u0131r.<\/li>\n<li>Yeterli protein t\u00fcketimi, \u00f6zellikle ileri ya\u015flarda kas ve fonksiyonel kapasitenin korunmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bu nedenle s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerinin dengeli bir beslenme modeli i\u00e7erisinde yer almas\u0131, mevcut bilimsel literat\u00fcrle uyumlu bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\n<h4 style=\"text-align: left;\"><strong>Kaynaklar<\/strong><\/h4>\n<ol>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S2161831322000138\">https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S2161831322000138<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S2161831322002046\">https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S2161831322002046<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC9434434\/\">https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC9434434\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S0261561425003498\">https:\/\/www.sciencedirect.com\/science\/article\/pii\/S0261561425003498<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC6424482\/\">https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC6424482\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/35945659\/\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/35945659\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/19746296\/\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/19746296\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/34237695\/\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/34237695\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/24094144\/\">https:\/\/pubmed.ncbi.nlm.nih.gov\/24094144\/<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/onlinelibrary.wiley.com\/doi\/epdf\/10.1002\/jbmr.281\">https:\/\/onlinelibrary.wiley.com\/doi\/epdf\/10.1002\/jbmr.281<\/a><\/li>\n<li style=\"text-align: justify;\"><a href=\"https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC4132406\/\">https:\/\/pmc.ncbi.nlm.nih.gov\/articles\/PMC4132406\/<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p class=\"bawpvc-ajax-counter\" data-id=\"28017\"> (92)<\/p>\n<div class=\"pvc_clear\"><\/div>\n<p id=\"pvc_stats_28017\" class=\"pvc_stats all\" data-element-id=\"28017\" style=\"\"><i class=\"pvc-stats-icon medium\" aria-hidden=\"true\"><svg aria-hidden=\"true\" focusable=\"false\" data-prefix=\"far\" data-icon=\"chart-bar\" role=\"img\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewbox=\"0 0 512 512\" class=\"svg-inline--fa fa-chart-bar fa-w-16 fa-2x\"><path fill=\"currentColor\" d=\"M396.8 352h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V108.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v230.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zm-192 0h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V140.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v198.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zm96 0h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V204.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v134.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zM496 400H48V80c0-8.84-7.16-16-16-16H16C7.16 64 0 71.16 0 80v336c0 17.67 14.33 32 32 32h464c8.84 0 16-7.16 16-16v-16c0-8.84-7.16-16-16-16zm-387.2-48h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8v-70.4c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v70.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8z\" class=\"\"><\/path><\/svg><\/i> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"16\" height=\"16\" alt=\"Loading\" src=\"https:\/\/www.sutyo.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/ajax-loader-2x-3.gif\" border=\"0\"><\/p>\n<div class=\"pvc_clear\"><\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son d\u00f6nemde geleneksel ve sosyal medya platformlar\u0131nda s\u00fct ve s\u00fct \u00fcr\u00fcnleri t\u00fcketimi hakk\u0131nda baz\u0131 iddialar g\u00fcndeme getirilmektedir. Bu iddialar \u00e7o\u011funlukla kemik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, hayvansal protein t\u00fcketimi, s\u00fctte bulunan laktozdan t\u00fcreyen galaktoz ve IGF-1 hormonuna odaklanmaktad\u0131r. Beslenme biliminde \u00f6nemli olan, tekil g\u00f6r\u00fc\u015fler veya yorumlar de\u011fil; insan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na dayanan bilimsel kan\u0131tlar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr. A\u015fa\u011f\u0131da kamuoyunda s\u0131k\u00e7a dile getirilen baz\u0131 &hellip; <a href=\"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/sut-tuketimi-hakkinda-ortaya-atilan-iddialara-bilimsel-bir-degerlendirme\/\" class=\"more-link\">Okumaya devam et<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;S\u00fct T\u00fcketimi Hakk\u0131nda Ortaya At\u0131lan \u0130ddialara Bilimsel Bir De\u011ferlendirme&#8221;<\/span><\/a><\/p>","protected":false},"author":1271,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[393],"tags":[],"class_list":["post-5921","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-hayvancilik"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5921","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1271"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5921"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5921\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5921"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5921"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sutyo.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5921"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}