Panama’da faaliyet gösteren ve dünyanın en büyük ikinci serbest ticaret bölgesi konumundaki Colón Serbest Bölgesi’nde 2026 yılının ilk iki ayına ilişkin veriler, ticaret hacminde artışa karşın toplam ticari değerde sınırlı bir gerilemeye işaret etmektedir.
Ocak-Şubat 2026 döneminde toplam ticaret hacmi 3.696,1 milyon ABD doları olarak gerçekleşmiş olup, bu tutar 2025 yılının aynı dönemine göre %0,3 oranında azalmıştır. Buna karşılık, fiziki mal hareketi %9,6 artarak yaklaşık 398.800 metrik tondan 437.200 metrik tona yükselmiştir.
Söz konusu dönemde ithalat 1.873,5 milyon ABD doları ile %2,3 oranında azalırken, yeniden ihracat 1.822,6 milyon ABD doları ile %1,9 oranında artış göstermiştir. Bu durum, ticaretin genel olarak yatay seyrettiğini, ancak çıkış yönlü ticari faaliyetlerin girişlere kıyasla daha güçlü bir performans sergilediğini ortaya koymaktadır.
Fiziki bazda değerlendirildiğinde, ithalat hacmi %1,7 artarak 237.600 metrik tona ulaşırken, yeniden ihracat hacmi %20,9 gibi kayda değer bir artışla 199.600 metrik tona yükselmiştir. Buna karşın, artan mal hareketi toplam ticari değere aynı ölçüde yansımamıştır.
Colón Serbest Bölgesi Ticaret Odası Başkanı Dovi Eisenman, yılın ilk aylarında gözlemlenen bu eğilimin; daha düşük birim değerli ürünlerin ticaretinin artması, uluslararası fiyatlardaki gerileme ve firmaların daha etkin stok yönetimi uygulamalarına yönelmesi ile açıklanabileceğini ifade etmiştir.
Uluslararası ticaret ortamında artan jeopolitik gerilimler, tarifelerdeki değişiklikler ve tedarik zincirlerindeki yeniden yapılanma süreçlerinin etkisiyle firmaların stok seviyelerini düşürerek likidite, stok devir hızı ve lojistik verimliliğe öncelik verdiği belirtilmektedir.
Bununla birlikte, “nearshoring” eğiliminin güç kazanması, Colón Serbest Bölgesi açısından fırsatlar yaratmaktadır. Şirketlerin stoklarını nihai pazarlara daha yakın konumlandırma eğilimi, bölgenin hızlı tepki verme kapasitesi, ürün erişilebilirliği ve uzun tedarik zincirlerine bağımlılığı azaltma avantajlarını ön plana çıkarmaktadır.
Bu çerçevede, bölgenin iş modelinin de dönüşüm geçirdiği; rekabetçiliğin artık büyük stok kapasitesinden ziyade lojistik yönetim etkinliği ve hızlı operasyonel yanıt kabiliyeti ile ölçüldüğü değerlendirilmektedir. 2026 yılı ilk iki ayında Çin ana karası, toplam ithalatın %38,3’ünü oluşturarak en büyük tedarikçi konumunu korumuş; ancak bu ülkeden yapılan ithalatın değeri 802,4 milyon ABD dolarından 717,3 milyon ABD dolarına gerilemiştir.
Belçika ve Japonya’nın paylarında önemli artışlar kaydedilmiş; Belçika’nın ithalatı 27,7 milyon ABD dolarından 121,9 milyon ABD dolarına, Japonya’nın ithalatı ise 45,1 milyon ABD dolarından 119,4 milyon ABD dolarına yükselmiştir. Buna karşılık, ABD’nin payı düşüş göstermiştir.
Panama’nın da bölge içindeki tedarikçi rolü güçlenmiş; ülkenin satışları 18,7 milyon ABD dolarından 66,0 milyon ABD dolarına yükselmiştir. Genel olarak tedarikçi yapısında çeşitlenme artarken, geleneksel tedarikçilerin göreli ağırlığında azalma gözlenmiştir.
Fiziki hacim açısından değerlendirildiğinde ise Çin’in ağırlığı daha belirgin olup, toplam ithalat hacminin %68,4’ünü oluşturduğu görülmektedir. Bu durum, değer bazındaki düşüşe rağmen Çin’in ana tedarikçi konumunu sürdürdüğünü göstermektedir.
Yeniden ihracatta en dikkat çekici gelişme, Panama’nın başlıca pazar haline gelmesidir. Panama’ya yapılan yeniden ihracat 146,0 milyon ABD dolarından 343,3 milyon ABD dolarına yükselmiş ve toplam içindeki payı %8,2’den %18,8’e çıkmıştır.
Venezuela ikinci sıraya yükselirken, Kolombiya ve Kosta Rika’nın sıralamada gerilediği görülmektedir. ABD’nin yeniden ihracat performansında artış kaydedilmiş; Guatemala, Nikaragua ve Ekvador gibi ülkeler de önemli pazarlar arasında yer almaya devam etmiştir. Buna karşılık Şili, Peru, Honduras ve Dominik Cumhuriyeti gibi bazı pazarlarda gerileme yaşanmıştır.
Fiziki hacim açısından bakıldığında, Panama %21,3 ile ilk sırada yer alırken, Venezuela %15,2 ile ikinci sırada bulunmaktadır. Venezuela’ya yapılan sevkiyatların hacim olarak yüksek olmakla birlikte birim değerinin görece düşük olduğu değerlendirilmektedir.
2026 yılının ilk iki ayına ilişkin veriler, Colón Serbest Bölgesi’nde ticari faaliyetin canlılığını koruduğunu, ancak ticaretin yapısında önemli bir dönüşüm yaşandığını ortaya koymaktadır. Bu kapsamda; daha düşük birim değerli ürünlerin ticarette ağırlık kazanması, yeniden ihracatın artan rolü ve tedarikçi/pazar yapısındaki çeşitlenme öne çıkan unsurlar olarak değerlendirilmektedir.
