22 Ağustos 2025 tarihinde Kanada Başbakanlığından yapılan açıklamada, son haftalarda tıkanan Beyaz Saray ile ticaret görüşmelerini yeniden başlatma girişimi kapsamında, ABD ürünlerine uygulanan bazı misilleme tarifelerinin 1 Eylül itibarıyla kaldırılacağı duyuruldu.
ABD mevcut durumda çelik, alüminyum ve bakır ürünlerinde %50, otomobilde ise %25 oranında sektörel vergiler uygulamaktadır. Ayrıca, Kanada’dan CUSMA kapsamında olmayan ithalata %35 vergi uygulanmaktadır. Kanada’dan ABD’ye ihraç edilen malların büyük çoğunluğu ise CUSMA kapsamında olup tarifelerden muaftır.
Kanada tarafı da ABD’ye yönelik çelik, alüminyum ve otomotiv ürünlerinde %25 oranında karşı vergi uygulamaktadır. Yapılan son düzenleme ile birlikte, anılan ürünler hariç olmak üzere ABD’den CUSMA kapsamında yapılan ithalata yönelik karşı vergiler kaldırılmıştır. Çelik, alüminyum ve otomotiv sektörlerinde ise %25 oranındaki vergiler uygulanmaya devam edecektir.
Başbakanlıktan yapılan açıklamada, ABD’nin geçen yıl %2 seviyelerinde olan dünya genelindeki ortalama gümrük tarifelerini %16 seviyelerine yükselttiği hatırlatılmıştır. Ayrıca ABD’nin son haftalarda birçok ülkeyle ticaret anlaşması imzaladığı, bu anlaşmalarda ticaret ortaklarının ABD’ye tek taraflı olarak geniş tarife tavizleri verdikleri ve ABD’ye ciddi yatırım taahhütlerinde bulundukları belirtilmiştir. Buna karşılık, ABD’nin çelik ve otomotiv gibi stratejik sektörlerde uygulanan sektörel tarifelerde son derece sınırlı veya hiç muafiyet sağlamadığına dikkat çekilmiştir.
Açıklamada, ABD’nin yeni ticaret yaklaşımı doğrultusunda ülkelerin, ABD’ye yapılacak yatırımlar, tek taraflı tarife tavizleri ve politika değişiklikleri yoluyla “dünyanın en büyük ekonomisine erişimi satın almak” durumunda kaldığı yorumu yapılmıştır.
Kanada’nın geçmişte ABD ile yaşanan ticaret ihtilaflarında karşı tarifeler uyguladığı, ancak çok az sayıda ülkenin benzer politikaları hayata geçirdiği vurgulanmıştır.
Diğer taraftan, mevcut durumda Kanada’nın ABD ile en avantajlı ticaret anlaşmasına sahip olduğu, ABD’nin CUSMA’ya bağlılığını koruduğu, bu sayede Kanada mallarına uygulanan fiili ABD ortalama gümrük tarifesinin %5,6 seviyesinde olduğu ve bu oranın ABD’nin tüm ticaret ortakları arasında en düşük düzeyde bulunduğu, Kanada’dan ABD’ye yapılan ihracatın %85’ten fazlasının tarifesiz olarak devam ettiği belirtilmektedir.
Bu çerçevede Kanada’nın CUSMA’ya bağlılığı vurgulanarak ABD’ye yönelik CUSMA kapsamındaki karşı tarifelerin kaldırıldığı, ancak çelik, alüminyum ve otomotiv ürünlerinde karşı tarifelerin uygulanmaya devam edeceği ifade edilmiştir. Kanada’nın ABD ile ticaret görüşmelerini sürdüreceği kaydedilmiştir.
Ayrıca, serbest ticaret anlaşması sayesinde Kanada ve ABD’nin on yıllar boyunca bütünleştiği, ancak bu sürecin artık sona erdiği, geçmişteki bazı güçlü yönlerin kırılganlık unsurlarına dönüşebildiği, Kanada’nın bu yeni gerçekliğe uyum sağlayarak egemenliğini koruyan yeni ticaret anlaşmalarına odaklanacağı ve dirençli bir ekonomi inşa edeceği ifade edilmiştir.
Karardan sonra Başkan Trump, Kanada’nın tarifeleri kaldırma kararını “güzel” olarak nitelendirmiş ve Başbakan Carney’e duyduğu kişisel sempatisini yinelemiştir.
Son dönemde, Kanada’nın askeri harcamaları artırma taahhüdü ve Dijital Hizmetler Vergisi’nin kaldırılmasının ardından, bu kararın da ABD ile ticaret görüşmelerini olumlu sonuçlandırmaya yönelik bir başka adım olduğu değerlendirilmektedir.
Muhafazakar Parti Lideri Pierre Poilievre, söz konusu kararı eleştirmiştir. Carney ile Trump’ın telefonla görüşmüş olmasından memnuniyet duyduğunu, ancak ortaya çıkan sonuçtan hayal kırıklığı yaşadığını belirtmiştir. “Telefon görüşmesi açıklandığında, Başkan Trump’ın bize karşılığında bir şey verdiğini ummuştum. Ama öyle olmadı. Bugün öğrendik ki bu, Mark Carney’in bir başka tavizi ve geri adımıdır.” ifadelerini kullanmıştır.
Ontario Başbakanı Doug Ford ise açıklamanın ardından Bay Carney ile görüştüğünü ve en çok etkilenen sektörler için bir anlaşmaya duyulan ihtiyacı vurguladığını açıklamıştır. Ford, “Eğer federal hükümet bunu başaramazsa, ABD tarifelerine karşı sert şekilde karşılık vermeli ve bu sektörlerdeki işçiler ile işletmelere ilave destek sağlamalıdır.” demiştir.
Kaynaklar:
https://www.pm.gc.ca/en/news/statements/2025/08/22/statement-prime-minister-can-us-trade
https://www.theglobeandmail.com/politics/article-trump-carney-canada-us-drop-retaliatory-tariffs/
